Çello Hakkında Her Şey Burada

ÇELLO İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER

Çello adını, atası olarak adı geçen Viola da Gamba dan almıştır. 4 telli, yaylı bir çalgıdır. Çello yaylı çalgılar topluluğunun vazgeçilmezindendir. Genelde eşlik enstürümanı olarak kullanılmaya başlanan çello aynı zamanda solo enstürümanıdır. Ayrıca insan sesine en yakın enstürüman olarak da bilinir.

ÇELLO FİYATLARI NE KADARDIR?

Fabrika yapımı ve el yapımı çello fiyatları birbirinden farklıdır. El yapımı çellolarda işçilik önem gösterdiği için özel bir ürün ortaya çıkar ve isteğe bağlı bir enstürüman elde etmiş olursunuz. Bu açıdan bakılacak olursa el yapımı çellolar fabrikasyon çellolara oranla fiyatları daha yüksek olabilir. Ortalama 1.000 – 1.500 tl fabrika yapımı çellolar başlangıç için ideal çello fiyatlarıdır. Tabii ki daha uygun bütçeli çellolar da vardır.

ÇELLO SATIN ALMADAN DERSLERE BAŞLAYABİLİR MİYİM?

Derslere başlamadan önce aklınızda bazı sorular olacaktır tabii ki. Bunlardan biri de ‘ya çello aldıktan sonra çalmayı öğrenemezsem, o zaman ne yapmam gerek?’ olabilir. Çello dersine başlamadan önce öğretmeniniz ile bir deneme dersi yaptıktan sonra aklınızda kalan soruların cevaplarını bulacaksınızdır. Deneme dersinin amacı öğrenci ile öğretmenin birbirini tanımasının yanı sıra çelloya yeteneğiniz var mı? ders işlenişi nasıl? ne kadar zamanda çello çalmaya başlarım? gibi soruları sizlere cevaplayarak sizi uygun bir şekilde yönlendirmektir. Tabii ki çello satın almadan derslere başlamanız mümkündür. Dersanemizde çello bulunmaktadır.

İLK ÇELLOSUNU ALACAKLARA TAVSİYELER

Çello alırken alacağınız yere giderek, çelloyu görerek almanız beklentilerinizi daha iyi karşılayacaktır. Bu konuda öğretmeniniz size yardımcı olacaktır. Çellonun boyutları olup bunlar; tam, yarım, çeyrek ve üç çeyrek olarak sınıflandırılmaktadır. Çello alacak kişinin kendi boyuna uygun çelloyu alması öğrenimini ve performansını kolaylaştıracaktır.

ÇELLONUN BAŞLICA BÖLGELERİ

Çello çalmadan önce onu tanımakta fayda vardır. İlk olarak en üstte çellonun salyangozu dediğimiz kıvrımı, akord için bulunan 4 burgu, tellerin üstünden geçtiği üst eşik (köprü), tuşe, gövde, f delikleri, eşik, kuyruk, fiksler ve pik başlıca bölgelerdir.

ÇELLO BAKIMI NASIL OLMALIDIR?

Çellolar  fazla güneş ışığı alan ortamda ve ani hava değişimlerinde performansı değişen çalgılardır. Ağaçtan yapılan bir enstürüman olduğu için bunlardan çabuk etkilenmektedirler. Bu nedenle çello kılıfında durmalıdır. Yalnızca kullanılacağı zaman çıkarılmalıdır. Özellikle çello arşesi (yay) bu etkilenme durumunun belirtisini daha çabuk gösterir. Hava değişiminden etkilenip yay gevşek kalabilir ve hiç gerilmeyebilir.

Tozlandığı zaman bir toz bezi ile çello temizlenmelidir. Kesinlikle ıslak kolonyalı mendiller ile çello temizlemeyiniz. Çünkü ağacın rengi çıkabilir.

ÇELLO ÇALMAK ZOR MUDUR?

Çello çalmaya başlamadan önce istek çok önemlidir. ‘Gerçekten mi istiyorum yoksa kısa bir heves için mi?’ ilk önce bunu kendi içimizde çözmemiz gerekmektedir. Çünkü bir işi başarmanın bir kısmı yetenek de olsa eğer o işi gerçekten istemiyorsanız yetenekli olsanız da fayda etmeyecektir. Çello hakkında araştırma yapmak, çello ile ilgili müzikler dinlemek, onun ruhunu hissetmek, kendinizi çello ile ifade edebildiğinizi farketmek sizi her zaman bir adım daha öne götürecektir ve daha da fazla bilgi edinmek isteyerek onun gizemli ruhunu yakalamak için sürekli çello ile iç içe olmanızı sağlayacaktır.

Her enstürümanın kendine özgü bir eğitimi vardır. Çelloya başladıktan sonra öğrendiklerinizi uygulamak zaman alabilir. Bu tamamen size bağlıdır. İlk başlarda yeni öğrendiğiniz bir motifi, cümleyi sorunsuz bir şekilde çalmak istiyorsanız, daha ilk denemede olmadığı zaman pes etmek yerine dinlenerek bir kere daha denemekten çekinmemek gereklidir. Müzik bu konuda gizemini sürdürmektedir. Örneğin; çelloda yeni bir şey öğrendiniz ve bir türlü olmadığını, yapamadığınızı düşünüyorsunuz. Belki saatlerce uğraşıp da yapamadığınız yerleri düzenli olarak yavaş yavaş çalıştığınız zaman, o gün olmasa bile bir şekilde kendiliğinden olduğunu göreceksiniz. Çünkü istek ve yetenek birleştiği zaman üstesinden gelemeyeceğiniz şeyin olmadığını göreceksiniz.

ÇELLOYA BAŞLAMAK İÇİN YAŞ SINIRI VAR MIDIR?

Elbette çello öğrenebilmek için belli bir yaş sınırı olmasa da bazı kriterler bulunmaktadır. Mesela 3 yaşında bir öğrencinin eklemleri, motor kasları henüz tam gelişimini tamamlamadığından pek tavsiye edilmez. Ancak ilerleyen yaşlarda (5 – 6) başlanması mümkündür. Kişinin boyutlarına göre çellolar bulunmaktadır. Küçük yaşlarda olduğu gibi ilerleyen yaşlarda da bazı kriterler olabilir. Kişinin el, kol dirsek ve parmak eklemlerinde bir sorunu olmadığı takdirde öğrencinin çalması mümkündür.

NE KADAR ZAMANDA ÇELLO ÇALABİLİRİM?

Öncelikle istekten ve yetenekten bahsetmiştik. Küçüklükten gelen bir yetenek veya sonradan kazanılan bir yetenek de olsa istek çok önemlidir. Öğrenmeye başladıktan sonra kişi öğrendiklerini unutmaması için terkar etmelidir. Öğretmeninin tavsiyelerine uyduğu ve kendisi de bu konuda araştırıp bilgi edindiği takdirde kişinin ilerleme kaydetmesi gözlemlenebilir.

Öğrenme süresi kişiden kişiye göre değişir. Bu her ne kadar öğretmenle de ilgili olsa çoğunluğu size bağlıdır. Öğrenmek için soru sormaktan çekinmezseniz araştırırsanız ve öğretmeninizin verdiği önerileri uygularsanız kısa zamanda öğrenebiliceğinizden emin olabilirsiniz. Çelloya zaman ayırmak, onunla ilgilenmek, onunla olabildiğince vakit geçirmek ve viyolonseli biraz kurcalamak size pek çok şey katacaktır. Sadece çalıp yerine koymaktansa, kendinizce çello üzerinde ufak keşifler yapabilirsiniz. Örneğin; duyduğunuz bir sesi çello ile taklit etmek, o sesi çıkarmak için uğraşmak bile size yeni bir şey öğretecektir. Bu sadece ufak bir keşif sayılabilir.

ÇELLO NASIL TUTULUR?

İlk olarak çelloyu hazırlamamız gerekmektedir. Kılıfından çıkardığınız çellonun ilk olarak altında bulunan pik’ini açıp boyunuza göre ayarlamanız gerekmektedir. Çello pik’i yerde kayabileceğinden bir pik sabitleyiciyi taburenin altına yerleştirdikten sonra oturabilirsiniz Çelloyu bir taburenin ucuna oturarak iki bacağınız açık ve çellonun sırtı sizin göğsünüze denk gelecek şekilde tutmanız gerekir. Dik oturarak çelloya olan hakimiyetiniz sağlanacaktır.

ÇELLO YAYI NASIL TUTULUR?

Sağ kolunuzu dirseketen itibaren ileri uzatarak düz bir görüntü oluşması sağlanır. Daha sonra bileği hafifçe aşağı bükerek baş parmağınız geride diğer dört parmağınız ileride duracak şekilde yay tutulur. Elinizde küçük bir top varmış gibi düşünerek dört parmak arası çok açık olmamalıdır. Öndeki dört parmağınız ortadaki eklemlerinden biraz kırık bir şekilde durmalıdır. Bu kibar bir görüntü sağlayacaktır. Asıl önemli olan etmenlerden biri ise baş parmağın avuç içine doğru kırık olmamasıdır. Yani baş parmağınızı dışarıya doğru az bir biçimde bükerek çello yayı tutulmalıdır.

ÇELLODA AKORD NASIL YAPILMALIDIR?

Çello ağaçtan yapılan bir enstürüman olduğundan ani hava değişiminden çabuk etkilenir ve akordu bozulabilir. Aynı zamanda burguları gitardaki gibi vidalı olmadığından darbe sonucu da akordu bozulup teller gevşeyebilir. Eğer teller çok gevşemişşse burguları dikkatli ve içeriye doğru bastırarak çevirmeniz gerekmektedir. Doğru sesi bulduktan sonra çellonun aşağısında bulunan fikslerden ince ayarlar yapılmaktadır. Bu fiksler ile akord edilmesi gereken telin ve sesin doğru frekansına ayarlanarak akordu tamamlanır. Bu işlem diğer teller üzerinde de gerçekleştirilir ve akord son kez kontrol edilir.

NASIL YORULMADAN ÇELLO ÇALABİLRİM?

Çello çalınma şekli bakımından her ne kadar rahat gibi görünse de sürekli oturarak çalmak ellerin havada durması ve çok fazla hareket sağlanamadığı için yorulmaya sebep olabilir.

Çalışmaya başlamadan önce esneme hareketleri yapmak vücudunuzu daha dirençli kılacaktır. Nasıl ki bir spor yapmadan önce vücudu esnetmek sakatlıkları önleyebiliyorsa çello çalmadan önce de elleri kolları ve vücudu esnetmek ani oluşabilecek zararlara ve yorulmalara karşı iyi gelecektir. Aynı zamanda çalışmalara saatte bir 15’er dakika ara vererek çalışmak yorulmayı geciktirecektir.

 

Leave a Comment